piątek, 18 września 2020

Informator dla egzaminu ósmoklasisty z fizyki

Jednym z założeń ostatniej reformy nauczania ogólnokształcącego w Polsce (strukturalnej i programowej) było wprowadzenie, na zakończenie szkoły podstawowej, dodatkowego obowiązkowego egzaminu wybieranego przez uczniów spośród przedmiotów przyrodniczych - chemii, fizyki, geografii i biologii.

Na stronie Centralnej Komisji Egzaminacyjnej są już dostępne informatory dotyczące poszczególnych egzaminów, a w środowisku nauczycieli (i rodziców) tego etapu edukacyjnego (i nie tylko) trwają dyskusje nad różnorodnymi aspektami "nieuchronnie zbliżającej się konfrontacji"

Określenie nie bez powodu umieściłem w cudzysłowie, ponieważ nie zgadzam się, czemu dawałem wyraz już nie raz, także w wypowiedziach w tym miejscu, z opinią, że szykuje się nam mała matura. Co więcej jestem zdania, że egzamin - w tej formie i w tym zakresie - można potraktować jako cenne źródło wiedzy na temat procesów nauczania - ucznia się w naszym systemie edukacyjnym.

Zacznijmy jednak od przyjrzenia się zawartości informatora poświęconego fizyce. Zacznę od stwierdzenia jednoznacznego - zgadzam się z opiniami recenzentów tego dokumentu. Jest on przygotowany profesjonalnie, z dbałością o różnorodne aspekty egzaminowania w wydaniu centralnym, jednolitym dla całej populacji. Przykładowe zadania są różnorodne i niepozbawione szerszego kontekstu. Zamieszczone w dokumencie problemy są oczywiście zgodne z zapisami podstawy programowej, choć - siłą rzeczy - nie obejmują wszystkich jej elementów. I jest to zrozumiałe, celem informatora jest przede wszystkim kompleksowo pokazać jaką formułę i strukturę miał będzie ten nowy, jak na nasze warunki edukacyjne, egzamin. Nauczyciele obyci z informatorami dla egzaminu maturalnego z fizyki od razu dostrzegają szereg podobieństw tego dokumentu z informatorem maturalnym. Nie powinno to dziwić, wszak czerpiemy z doświadczeń dwóch dekad zewnętrznego systemu egzaminowania. A ten, choć na przestrzeni lat dokładano wielu starań, ma cechy, które można postrzegać jako ewidentne wady. Należy jednak podkreślić, że kolejne zmiany formuły egzaminów zewnętrznych nie są fanaberiami instytucji odpowiedzialnych za edukację, a celowo zakrojonymi działaniami zmierzającymi do wyeliminowania tychże oraz uczynienie z egzaminu działania o jak najwyższym poziomie obiektywności. 

Można się zatem nie zgadzać z takim, bądź innym aspektem procesu egzaminowania, ba - można nawet wnioskować, jak coraz liczniejsze grono nauczycieli i rodziców, o rezygnację z tej formy sprawdzania wiedzy i umiejętności  - należy jednak pamiętać, że wyniki egzaminów zewnętrznych są wyznacznikami efektów pracy całego systemu edukacji. W obecnym systemie Centralna Komisja Egzaminacyjna jest instytucją gwarantującą jednolity sposób weryfikowania i sprawdzania umiejętności danej grupy wiekowej na terenie całego kraju.

Ewentualne uwagi i komentarze należy zatem formułować uwzględniając realia oraz rzeczywistość współczesnej szkoły - w tym przypadku szkoły podstawowej. Nie można więc stawiać tezy, że egzamin zabija motywację do pracy i ciekawość. Zadania egzaminacyjne służą konkretnym celom, w informatorze jasno opisanym. Ciekawość zabijają nudne lekcje i nauczyciele, którzy za nic sobie mają kontekst i zainteresowania uczniów. Wiem, że niełatwo jest je obecnie przekuć na motywację i frajdę z uczenia się nowych rzeczy - często zwyczajnie trudnych, ale jest to możliwe. Podczas tworzenia podstawy programowej, która przecież, co do treści przedmiotowych, zmieniła się w porównaniu z tą gimnazjalną nieznacznie, od wielu fizyków słyszeliśmy, że nie ma tego, tego i jeszcze tego. Liczba godzin zajęć przedmiotowych nie jest z gumy, atrakcyjna forma zajęć wymaga od nas - nauczycieli fizyki - niezmiernie wiele wysiłku, rodzi multum trudności. Strategii ich rozwiązywania musimy szukać na własną rękę, biorąc pod uwagę zmieniające się bardzo szybko realia. Warto próbować, bo jak pisał klasyk, aby dobrze uczyć Jasia fizyki, trzeba znać dobrze i fizykę, i Jasia. Inspiracją mogą być  rozważania koleżanek i kolegów po fachu, na przykład na grupie FB Nauczyciele fizyki. Ani podstawa programowa, ani egzamin w tym nie przeszkadzają! Ten ostatni może stać się dodatkową motywacją, pod warunkiem, że będzie przez uczniów powszechnie wybierany.

Moje doświadczenie jako nauczyciela szkoły podstawowej (wcześniej gimnazjum) i dydaktyka fizyki (współautora podstawy programowej nauczania tego przedmiotu) podpowiada mi, że takim może się stać, jeśli dodatkowo zadbamy o to, by:

  • egzamin po szkole podstawowej z fizyki, jeśli ma obejmować wszystkie cele podstawy programowej (taka jest narracja informator), odbywał się po zakończeniu roku szkolnego;
  • prócz linijki, kalkulatora prostego uczniowie powinni mieć także do dyspozycji kartę wzorów;
  • wśród zadań znalazły się przykłady problemów, których rozwiązanie wymaga pracy z tekstem, ale nie tekstem tworzonym na użytek zadań egzaminacyjnych, ale tekstem popularnonaukowym, który uczniowie znajdują na co dzień (teraz głównie w sieci);
  • organizowane były spotkania z nauczycielami i rodzicami, podczas których słuchamy ich obaw i problemów związanych z egzaminem po szkole podstawowej oraz jasno przedstawiamy jego cele; 
  • dodatkowy przedmiot egzaminacyjny stał się atutem a nie obowiązkiem;
  • szkoła była autentycznym miejscem, w którym szanujemy się wzajemnie i pracujemy wspólnie, by osiągnąć jasno określony cel.

Wszyscy wszak wiemy, że zdobywanie nowych umiejętności to zadanie wymagające wysiłku i motywacji, a ponad wszystko współpracy. Chciejmy zrozumieć, że informator jest tylko jednym z wielu elementów, od których sukces nas wszystkich zależy.

wtorek, 15 września 2020

Zintegrowana Strategia Umiejętności 2030

W roku 2019 poznaliśmy założenia Zintegrowana Strategia Umiejętności 2030 (część ogólna), który to dokument  powstał w wyniku szerokich konsultacji, z uwzględnieniem: wymogów wynikających z Umowy Partnerstwa, dokumentu strategicznego „Perspektywa uczenia się przez całe życie”, dokumentacji „OECD Skills Strategy” oraz założeń Nowego Europejskiego Programu na rzecz Umiejętności.


"Celem nadrzędnym Zintegrowanej Strategii Umiejętności jest tworzenie możliwości i warunków do rozwoju umiejętności niezbędnych do wzmocnienia kapitału społecznego, włączenia społecznego, wzrostu gospodarczego i osiągnięcia wysokiej jakości życia. Realizacja tego celu opiera się na sześciu obszarach priorytetowych:

  • podnoszeniu poziomu umiejętności kluczowych u dzieci, młodzieży i osób dorosłych;
  • rozwijaniu i upowszechnianiu kultury uczenia się nastawionej na aktywny i ciągły rozwój umiejętności;
  • zwiększeniu udziału pracodawców w rozwoju i lepszym wykorzystaniu umiejętności;
  • budowaniu efektywnego systemu diagnozowania i informowania o obecnym stanie i zapotrzebowaniu na umiejętności;
  • wypracowaniu skutecznych i trwałych mechanizmów współpracy i koordynacji międzyresortowej oraz
  • międzysektorowej w zakresie rozwoju umiejętności;
  • wyrównywaniu szans w dostępie do rozwoju i możliwości wykorzystania umiejętności."

Część ogólna strategii zapowiadała powstanie dokument, w którym znaleźć miały się szczegóły proponowanych działań zmierzających do realizacji celów w określonej perspektywie czasowej. Pod koniec lipca br. Zintegrowana Strategia Umiejętności 2030 (część szczegółowa) trafiła do konsultacji międzyresortowych i społecznych. Zachęcam do śledzenia losów dokumentu, który stanowi ważny element działań, w głównej mierze o charakterze edukacyjnym.

Zgodnie z przyjętymi przez autorów poddanego konsultacji dokumentu tworzy on ramy dla działań interesariuszy, których obszar zainteresowania, uprawnienia, środki oraz kompetencje mogą przyczynić się do nabywania i rozwijania umiejętności zgodnie z ideą uczenia się przez całe życie. W mojej ocenie, zawarte w dokumencie działania stanowią spójny wachlarz aktywności, których skuteczna realizacja gwarantuje kształtowanie i rozwijanie umiejętności w sposób skoordynowany, zapewniający równy dostęp różnych grup społecznych oraz pozwalający czerpać korzyści indywidualne, społeczne i gospodarcze. Projektowane działania to uzupełnienie, a w wielu miejscach także wyraźne rozszerzenie, zakresu już podejmowanych działań krajowych. Propozycje te odzwierciedlają także trendy międzynarodowe w obszarze zagadnień związanych z problematyką uczenia się przez całe życie, kształtowania i doskonalenia umiejętności oraz poprawy jakości życia obywateli.

Mam nadzieję, że Zintegrowana Strategia Umiejętności 2030 (część szczegółowa), po uwzględnieniu uwag z procesu konsultacji, będzie dokumentem wartościowym na wielu płaszczyznach (indywidualnej, społecznej i gospodarczej) oraz stanie się podstawę dla szeroko zakrojonych działań zmierzających do podniesienia poziomu umiejętności obywateli Polski. Przy czym należy mieć świadomość, że realizacja zaproponowanych w Strategi kierunków działań wymaga szczególnego zaangażowania wielu interesariuszy, reprezentujących różne obszary aktywności społeczeństwa demokratycznego, i jest projektem do konsekwentnej, a ponad wszystko refleksyjnej realizacji przez przynajmniej dekadę.
 

piątek, 31 lipca 2020

Matura, matura i po maturze...

Egzamin maturalny z fizyki zdaję się obecnie jedynie jako rozszerzenie, co oznacza, że do egzaminu wystarczy podejść, aby spełnić warunek niezbędny do ukończenia szkoły uprawniającej do podjęcia studiów wyższych. Oczywiście, jeśli tylko uzyskało się stosowne noty z przedmiotów obowiązkowych.
Jaką więc funkcję pełni matura z fizyki? Do niedawna sądziłem, że prócz dodatkowych punktów rekrutacyjnych - na niestety nieliczne uczelnie wyższe - pokazuje także, że warto jest się jej uczyć, bo to wyjątkowa okazja do kształcenia przydatnych i uniwersalnych kompetencji.

W tym szczególnym roku wiele rzecz wydarzyło się w innych warunkach i czasie. Niemal trzy tygodnie temu zakończyły prace zespoły egzaminatorów z fizyki, a już wkrótce wyniki tegorocznego egzaminu dojrzałości ujrzą światło dzienne. I będą szczególne, nie tylko dlatego, że wszystko dzieje się później. Tegoroczny arkusz z fizyki należał do wyjątkowych jeszcze z kilku innych powodów, choćby dlatego, że był obszerny i zawierał tzw. zadania zależne. Został przygotowany z troską o szczegóły i profesjonalnie, jak przystało na rangę Centralnej Komisji Egzaminacyjnej, ale niewątpliwie pokazał, że fizyka jest dla tych wyjątkowo zdeterminowanych. Wymaga ogromnego nakładu pracy i daje satysfakcję nielicznym.
Szanuję wybór osób odpowiedzialnych za kształt egzaminu rozszerzonego z fizyki, ale taki bieg rzeczy doprowadzi do sytuacji, w której tylko nieliczni uczniowie wybiorą w przyszłości rozszerzenie z tego przedmiotu. Tak, jak nieliczni biorą udział w konkursach przedmiotowych. Jeszcze mniej wybierze studia fizyczne, a dosłownie nikt nie będzie chciał uczyć tego przedmiotu. Przecież od lata zabiegamy, by było inaczej!

Nigdy nie należałem do pesymistów i nadal widzę szklankę do połowy pełną, ale w takim kontekście poważnie zastanawiam się, jaką rolę powinien pełnić egzamin z fizyki po szkole podstawowej. Już wśród rodziców i nauczycieli słyszy się, że to będzie taka mała matura. A ja zdecydowanie wolałbym by był to egzamin powszechny, dla chętnych - pokazujący, że są miejsca i ludzie, którzy cieszą się obserwowaniem i dokumentowaniem przyrody. Niech ten egzamin zachęca do zainteresowania się filozofią przyrody, bo tylko wówczas rozszerzenie wybierze wielu i będzie chciało się mierzyć z zdaniami w duchu tegorocznych!

środa, 24 czerwca 2020

Actionbound

Niezwykły rok szkolny dobiega końca. Ostatnie miesiące były czasem nauczania zdalnego i nasze spotkania z uczniami ograniczały się do działań, podczas których intensywnie korzystaliśmy z dobrodziejstw technologii informacyjno-komunikacyjnej. Z pewnością warto pomyśleć o działaniach, które pozwolą cieszyć się z letniej pogody, a przy tym zmobilizują nas do wyjścia z domów, oczywiście w zgodzie z zasadami podyktowanymi czasem pandemii.

Kwiecień był miesiącem, w którym udostępniona została aplikacji Actionbound z interfejsem użytkownika w języku polskim.

Aplikacja Actionbound to środowisko pozwalające uczestniczyć w grach edukacyjnych, także grach terenowych przygotowanych np. w przestrzeni szkoły, jej otoczeniu lub w miejscach użyteczności publicznej (np. parkach, muzeach, budynkach historycznych). Na stronie serwisu, w zakładce Public Bounds, znaleźć można publiczne - udostępnione przez autorów - gry, które mogą stać się inspiracją do naszych działań edukacyjnych. W tego rodzaju grze możemy uczestniczyć bez konieczności kontaktu z innymi zawodnikami, a jej przygotowanie odbywa się za pośrednictwem strony internetowej.

Aby wziąć udział w grze wystarczy na naszym urządzeniu mobilnym (telefonie, tablecie) zainstalować bezpłatną aplikację, a następnie odnaleźć grę w pobliżu. Przygotowanie własnej gry wymaga rejestracji w serwisie. Jeśli zamierzamy korzystać z aplikacji do celów edukacyjnych należy wykupić stosowną licencję. Zachęcam do zapoznania się z możliwościami środowiska korzystając z bezpłatnej wersji próbnej, a poniżej zamieszczam kilka wskazówek dotyczących tworzenia własnej gry.

W przeciwieństwie do interfejsu uczestnika gry, który jest dostępny w języku polskim, interfejs autora gier jest dostępny jedynie w języku angielskim i niemieckim. Jednak proces tworzenia gier, mimo że wieloetapowy, jest intuicyjny i nie powinien stwarzać trudności.

Przygodę z tworzeniem autorskiej gry edukacyjnej w środowisku Actionbound zaczynamy od zalogowania i naciśnięcia przycisku New Bound.

W pierwszym kroku musimy wprowadzić podstawowe informacje dotyczące gry:
  • nadać jej tytuł,
  • zaproponować brzmienie adresu URL, pod którym będzie dostępna,
  • zdefiniować charakter tzn. czy będzie przeznaczona dla indywidualnych graczy, czy dla zespołów,
  • oraz określić, czy składające się na grę zadania będą musiały być wykonywane w ścisłej kolejności określonej przez autora, czy też zawodnicy będą mieli swobodę w wyborze sekwencji wykonywania zdań.
Zachęcam do wypróbowania różnych wariantów gry, a poniżej przedstawiam kolejne kroki dla gry w konfiguracji dla pojedynczych graczy i z zamkniętą kolejnością działań. Naciśnięcie zielonego przycisku Create Bound przenosi nas do interfejsu, w którym będziemy tworzyć zawartość gry (Content), czyli poszczególne zadania.

Naciśnięcie symbolu "+" otwiera edytor zawartości zadania - niebieski pasek widoczny z prawej strony okna - zawierający różne typy aktywności:

  • Stację - która jest niezbędna do przygotowywania zadań w trybie otwartej kolejności zadań i służy do ich definiowania.
  • Informacje - miejsce zawierające informacje na temat gry np. tekst wprowadzający, szczegóły niezbędne do wykonania zadania, fakty i dane przydatne na kolejnych etapach gry.
  • Quiz - zadanie w postaci pytania, które może mieć charakter pytania otwartego; pytania zamkniętego z odpowiedzią do wyboru z listy; pytania, w którym odpowiedzi należy uszeregować w odpowiedniej kolejności lub pytania, w którym jako wynik wprowadzamy liczbę.
  • Misja - zadanie w postaci wyzwania, którego efektem realizacji może być stworzenie tekstu, fotografii, filmu bądź pliku audio.

  • Dotrzyj do celu - zadanie polegające na odszukaniu konkretnej lokalizacji, określonej przez autora za pomocą współrzędnych GPS.

  • Odnajdź kod - zadanie, którego realizacja polega na odszukaniu kodu QR i jego zeskanowaniu.

  • Badanie - zadanie polegające na gromadzeniu informacji na określony temat wykorzystujące idę ankiety.

  • Zawody - zadanie wykorzystujące możliwość współzawodnictwa, szczególnie użyteczne w przypadku gier dla grup uczestników.

Wybranie dowolnej z aktywności powoduje pojawienie się na ekranie kolejnego okna edycji, w którym definiuje się jej szczegóły. Zawartość każdego z okien jest podobna i na przykład dla quizu składa się z czterech zakładek: Quiz, Odpowiedź, Ustawienia i Limit czasu.

W pierwszej zakładce należy wprowadzić treść pytania oraz określić liczbę punktów, którą zdobywa uczestnik gry za poprawną odpowiedź (100 punktów jest wartością ustalaną automatycznie, ale można ją dowolnie zmienić zgodnie z własnymi potrzebami). W drugiej zakładce autor gry określa rodzaj pytania i wprowadza poprawną odpowiedź.

Trzecia zakłada to miejsce do określenia ustawień zadania, tj.:
  • wskazania, czy odpowiedź na to pytanie jest niezbędna, by kontynuować zabawę;
  • określenie liczby prób odpowiedzi, jaka jest do dyspozycji gracza;
  • zdefiniowanie liczby punktów, jaka jest odejmowana w przypadku udzielenia niepoprawnej odpowiedzi;
  • podanie ewentualnych wskazówek;
  • wyświetlenie poprawnej odpowiedź w przypadku udzielenia odpowiedzi błędnej.
Ostatnia z zakładek to miejsce, w którym możemy określić szczegóły związane z czasem przeznaczonym na udzielenie odpowiedzi. Wyjściowo pytania nie mają limitów czasowych, ale w prosty sposób - zaznaczając stosowne opcje - można je wprowadzić.
Zakończenie przygotowywania pytania następuje po naciśnięciu niebieskiego przycisku Add. W wyniku tej czynności na ekranie pojawia się treść zadania wraz z niezbędnymi szczegółami.

Liczbę pytań, charakter zadań oraz ich tematykę określa autor gry. Możemy zatem z pomocą aplikacji Actionbound w stosunkowo prosty sposób, bazujący na idei dodawania różnych cegiełek (zadań), stworzyć grę tematyczną wg własnego pomysłu. Oczywiście trzeba poświęcić sporo czasu, by zapoznać się z opcjami i szczegółami wszystkich dostępnych typów zadań. Uważam, że warto poświęcić na to swój czas i energię, bo raz przygotowana gra może być używana wielokrotnie np. przez uczniów różnych klas.

Podczas pracy w edytorze zadań z lewej strony okna widoczny jest pasek nawigacji zawierający cztery niebieskie, okrągłe ikony.



Ikona w kolorze białym (w tym przypadku druga od góry) wskazuje obszar, w którym aktualnie pracujemy - edytujemy zawartość gry. Po zakończeniu przygotowywania zadań należy jeszcze uzupełnić obszar ustawień gry - nacisnąć ikonę z kluczem (trzecia od góry) i wprowadzić stosowne szczegóły, m. in. ilustrację, opis gry, kategorię do której należy, itp.. W tym miejscu można także zmienić nazwę gry lub ją usunąć.

Pierwsza z ikon, z literą A, to obszar, w którym możemy przetestować naszą grę i udostępnić ją innym. Jest tu m. in. kod QR gry.

Najniższy symbol w pasku nawigacji pozwala dostać się do obszaru, w którym widoczne są wyniki uczestników gry.


Środowisko Actionbound oferuje użyteczne narzędzia tym wszystkim, którzy chcieliby wykorzystać elementy grywalizacji w działaniach edukacyjnych. Uważam, że warto jest poświęcić swój czas na bliższe poznanie funkcji tego narzędzia warsztatu pracy nauczyciela oraz środki na zakup licencji umożliwiającej wykorzystanie go w ramach lekcji przedmiotowych.


czwartek, 28 maja 2020

COACH - komputerowe środowisko edukacyjne


Zaczęło się dawno (dla współczesnych uczniów nawet dawno, dawno) temu, bo jeszcze w ubiegłym stuleciu, od IP - COACH - programu do pomiarów i przetwarzania danych przy pomocy komputera pracującego w środowisku DOS. Uniwersytet Amsterdamski już w roku 1982 rozpoczął badania nad możliwością zastosowania informatyki w dydaktyce fizyki. Niemal równolegle z rozwojem pierwszych komputerów personalnych (PC) zbudowano interfejs pomiarowy i stworzono pionierski program umożliwiający prowadzenie pomiarów, zbieranie danych, sporządzenie notatek, przetwarzanie danych i ich porównywanie z rezultatami modelowania matematycznego badanych zjawisk oraz komunikowania się z bankami danych oraz ich użytkownikami. Środowisko IP - COACH 3 już w roku 1990 zawitało do Polski i dzięki działaniom Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu, a potem innych uniwersytetów i wyższych szkół technicznych w Polsce, w tym Uniwersytetu Wrocławskiego, stało się marką rozpoznawaną przez nauczycieli [1, 2].
Obok uczelni wyższych warszawski Ośrodek Edukacji Informatycznej i Zastosowania Komputerów był przez lata wiodącym w Polsce miejscem wspomagającym nauczycieli w trudnej sztuce wykorzystania środowiska edukacyjnego Coach na lekcjach przedmiotów przyrodniczych oraz liderem i partnerem w projektach krajowych i międzynarodowych szerzących przykłady dobrych praktyk korzystania z komputera w edukacji. 

Z komputerowo wspomaganymi pomiarami spotkałem się po raz pierwszy jako student i zostałem początkującym użytkownikiem  IP - COACH 4. Szybko stałem się orędownikiem wykorzystania komputerów w edukacji fizycznej w duchu konstruktywizmu i fanem wersji "okienkowej" COACH 5, a niedługo później kolejnej wersji oprogramowania COACH 6 oraz szeregu nowych interfejsów pomiarowych, aż do współczesnego COACH 7.

Oprogramowanie edukacyjne COACH oferuje narzędzia (interfejsy, czujniki, aktuatory) i procedury wywodzące się z metodologii badań naukowych. Oprogramowanie integruje szereg narzędzi edukacyjnych, co sprawia, że możliwe jest jego wykorzystanie bez względu na różnice w dokumentach regulujących pracę szkoły (m. in. podstawach programowych, programach nauczania). Ponad wszystko COACH jest świetnym narzędziem zachęcającym do stawiania pytań i szukania na nie odpowiedzi w sposób usystematyzowany - naukowy, wspomagany zdobyczami technologii informacyjno-komunikacyjnej.
To edukacyjne środowisko komputerowe oferuje wszechstronne i zintegrowane oprogramowanie autorskie, które: 
  • można wykorzystać podczas zajęć z przedmiotów matematyczno-przyrodniczych i technicznych (STEM) realizowanych zgodnie ze zróżnicowanymi programami nauczania;
  • integruje narzędzia do wykonywanie pomiarów, sterowania, wideopomiarów, modelowania dynamicznego, animacji i obróbki danych (arkusz kalkulacyjny);
  • obsługuje różnorodne platformy sprzętowe (interfejsy) wraz z szeroką gamą czujników i aktuatorów;
  • oferuje środowisko multimedialne zawierające tekst, obrazy, cyfrowe filmy wideo, animacje oraz hiperłącza (w tym linki do stron www);
  • może być dostosowana do użytkowania przez uczniów, począwszy od szkoły podstawowej aż po studentów studiów licencjackich (w wieku od 10 do 20 lat) [3].
COACH jest oprogramowaniem komercyjnym oferowanym przez fundację CMA, a w Polsce dystrybuowanym przez EDUCARIUM SPÓŁKA Z O.O. i obok oferty interfejsów pomiarowych Phywe oraz Pasco stanowi doskonałe narzędzie technologii informacyjno-komunikacyjnej do nowych klasopracowni przedmiotowych. Oprogramowanie COACH wyróżnia bogaty zasób materiałów edukacyjnych w języku polskim oraz szeroka gama interfejsów (m. in. CoachLab, MoLab, VinciLab, WiLab) i czujników pozwalających wspierać przeprowadzenie wszystkich doświadczeń z obszaru przedmiotów przyrodniczych zapisanych w polskiej podstawie programowej kształcenia ogólnego (i wiele, wiele więcej). Zachęcam do zajrzenia na dedykowany kanał YouTube. Nie bez znaczenia jest fakt, że najnowsza wersja oprogramowania COACH 7 pracuje w różnych systemach operacyjnych (Windows, MAC, Android, iOS), a także współpracują z wcześniejszymi interfejsami i czujnikami.

Co więcej, zawsze można zapytać autora tego wpisu, służę wsparciem metodycznym.


[1] Podręcznik do programu IP - COACH, Pomiary fizyczne z komputerem, tłum. M. Spychalska, Poznań 1991
[2] Fi zyczne, La bolatorium, Mi krokomputerowe, red. H. Szydłowski, Poznań 1994
[3] E. Kędzierska, V. Dorenbos, A. Heck, Przewodnik Coach 6, tłum. T. Greczyło, Warszawa 2012

piątek, 8 maja 2020

Teams, Team.., Tea...

Nauczanie zdalne trwa kolejny tydzień i wszystko wskazuje na to, że jeszcze trochę potrwa. Z pewnością nie ma wśród prowadzących edukację na odległość takich, którzy zaprzeczą tezie, że jest to zajęcie wymagające nakładu ogromnej energii i dodatkowego czasu (dużo czasu). Choćby z tego powodu, że należy poznać i oswoić narzędzia technologii informacyjno-komunikacyjnej, dzięki którym dzielimy się z naszymi uczniami materiałami, rozmawiamy (z pomocą komunikatorów), przekazujemy zadania i przyglądamy się efektom samodzielnej pracy naszych podopiecznych.

Dzięki bezpłatnemu udostępnieniu dla edukacji usługi Office 365 wielu spośród nauczycieli pracuje w tym środowisku i szczególnie intensywnie wykorzystuje narzędzia tego pakietu, przede wszystkim Teams

Firmie Mircosoft niewątpliwie należą się słowa uznania za taki gest! Zachęcam do zapoznania się z materiałami udostępnionymi na stronach firmy

Usługa Office 365 A1 to rodzina wielu przydatnych i funkcjonalnych aplikacji. O ich potencjalnym wykorzystaniu w edukacji można by napisać bardzo wiele albo w sieci znaleźć sporo materiałów i filmów przybliżających poszczególne aplikacje. Dlatego tutaj ograniczę się do przedstawienia jedynie kilku wskazówek dla osób, które chciałyby, za pośrednictwem Teamsa, przekazywać zadania, oceniać i dokumentować pracę uczniów. Wybór właśnie tej funkcjonalności nie jest podyktowany tym, że ocenianie i dokumentowanie jest najważniejsze (wręcz przeciwnie), ale tym, że Teams pozwala nam uniknąć wysyłania i odbierania dziesiątków e-maili z pracami uczniów, a tym samym potencjalnie zaoszczędzić mnóstwo czasu.
Zacznijmy od zainstalowania aplikacji Teams, byśmy mogli korzystać z dobrodziejstw oprogramowania bez pośrednictwa przeglądarki. Stosowny program znaleźć można tutaj.

Po zalogowaniu do programu zgłębianie tajników Teams warto zacząć od przyjrzenia się poszczególnym elementom paska narzędzi widocznego z lewej strony interfejsu użytkownika. Po naciśnięciu każdego z nich w środkowej części ekranu pojawia się zawartość charakterystyczna dla każdego z modułów.
Należy zaznaczyć, że z funkcji modułu Zadania będziemy mogli skorzystać tylko wówczas, gdy założymy Zespoły i przypiszemy do nich naszych Uczniów.

Po otwarciu modułu Zadania w programie pojawi się okno wyboru konkretnej klasy (Zespołu), dla którego zadanie ma zostać utworzone (do ilustrowania tego procesu wykorzystam klasę, która została nazwana Zespół szkoleniowy). W przypadku wielu klas, bo w takich warunkach zazwyczaj pracujemy, okno to będzie zawierało każdą z nich - wystarczy najechać kursorem na konkretną, zaznaczyć ją i potwierdzić wybór przyciskiem Dalej.

Wykonanie tej czynności skutkuje wyświetleniem okna prezentującego zadania w trzech kategoriach:
  • Wersje robocze (tu przechowywane są zadania, które tworzymy i jeszcze ich uczniom nie udostępniliśmy);
  • Przypisane (to te, które uczniowie mogą już wykonywać, bądź wkrótce automatycznie staną się dostępne);
  • Ocenione (tu widoczne są zadania, już zwrócone uczniom z komentarzem i oceną).

Przycisk Utwórz, jak sama nazwa wskazuje, służy do tworzenia kolejnych zadań. Po jego naciśnięciu musimy jeszcze zdecydować, jaką formułę pracy uczniowskiej wybieramy:
  • Zadanie - odpowiednie dla pracy, którą chcemy dodatkowo opisać, dołączyć materiały, pozwolić na przesłanie wytworów uczniów, sprecyzować kryteria oceniania;
  • Test - gdy chcemy przygotować formularz z pytaniami, bądź test z zadaniami zamkniętymi, który zostanie automatycznie oceniony;
  • Przy użyciu istniejącego - gdy chcemy przypisać zadanie, które już wcześniej zostało przygotowane.
Wybór pierwszej możliwości - Zadanie - powoduje, że interfejs użytkownika wypełnia okno szczegółów nowego zadania.
To miejsce, w którym określamy wszystkie niezbędne charakterystyki naszego zadania. Należą do nich:
  • Tytuł (wiadomo - trzeba być precyzyjnym, bo potem sami musimy się w tym wszystkim połapać). Proszę zwrócić uwagę, że mamy możliwość Dodawania kategorii.
  • Instrukcje (tym razem trzeba opisać, na czym polega zadanie, w sposób zrozumiały dla uczniów - aby wiedzieli, co dokładnie mają zrobić). Dodatkowo do zadania można dołączyć Zasoby, to znaczy pliki, które staną się integralną częścią zadania. To dobre miejsce na dodanie szablonu zadania, bądź karty pracy, którą uczeń będzie mógł pobrać, zmienić (uzupełnić) i zwrócić nam. Więcej o tej opcji będzie poniżej.
  • Punkty (to obszar, w którym określamy sposób oceny - dużo więcej można napisać edytując zakładkę Dodaj zestaw kryteriów oceny). O tym także jeszcze napiszę.
  • Przypisz do (ta część służy określeniu terminu zadania, jednak zachęcam, by pozwalać uczniom przesyłać prace także po czasie, informacje o tym fakcie i tak będziemy mieli w systemie).
Wybranie opcji Dodaj zasoby otwiera kolejne okno, w którym możemy wskazać, co i skąd chcemy podłączyć do zadania.

Wystarczy wskazać plik i potwierdzić wybór przyciskiem Dołącz. Czynność ta spowoduje, że plik stanie się integralną częścią zadania widoczną dla każdego ucznia, a co więcej, przechodząc do opcji ukrytych pod "trzema kropkami" dołączonego zasobu, możemy zezwolić uczniom edytować ten plik i ponownie przesłać go nam, jako dowód na pracę ucznia.

Warto także uszczegółowić to, za co będziemy nagradzać uczniów wykonujących zadanie. Jest to możliwe po wybraniu opcji Dodaj zestaw kryteriów oceny. Kolejne okno wyświetli się wówczas w środkowej części ekranu.

Nauczyciel korzystający z narzędzia po raz pierwszy powinien następnie wybrać opcję Nowy zestaw kryteriów oceny (prawy górny róg), a następnie stosownie uzupełnić poszczególne pola dla odpowiednich ocen (bądź przedziałów punktów) i już uczeń z pewnością będzie wiedział, "nacobezu".

Gdy uda się nam już wypełnić odpowiednie pola w całym formularzu zadania, wystarczy nacisnąć widoczny w prawym górnym rogu przycisk Przypisz. Akcja ta spowoduje, że nasi uczniowie otrzymają informację, że czeka na nich nasze zadania. Jak znam życie, będą lepiej od nas wiedzieli, co, gdzie i jak trzeba zrobić, by zadanie zwrócić o czasie. 
A my? 
Możemy zrobić sobie kolejną herbatę, bo teraz będziemy musieli przyjrzeć się temu, co pojawi się jako informacja zwrotna w sekcji Przypisane.


Kliknięcie na konkretne zadanie wyświetla listę uczniów, którym zostało przypisane oraz informacje o indywidualnym postępie prac.


Teraz, już ze szklanką herbaty na biurku trzeba wziąć się za przeglądanie prac. Tego już bardziej nie da się usprawnić. Powodzenia.

środa, 25 marca 2020

Kizoa - gdy trzeba zrobić film na dowolną okazję

W dobie wszędobylskich smartfonów i urządzeń mobilny z kamerami zarejestrowanie filmu wydaje się być zadaniem banalnym. Przy okazji niemal każdego wydarzenia znajdzie się przynajmniej jedna osoba, która nagrywa coś telefonem, a czasem aparatem z funkcją rejestrowania filmów.
Sprawy komplikują się, gdy posiadany film trzeba wykorzystać w konkretnym celu, na przykład zrobić pomiary wideo (Tracker) lub zamieścić relację z wydarzenia na stronie www lub w dedykowanym portalu. Często okazuje się wówczas, że nagranie wymaga przycięcia, dodania napisów, dogrania dźwięku, a nawet efektów wideo. Z pomocą w takiej sytuacji może przyjść platforma Kizoa.

https://www.kizoa.pl


Kizoa jest darmową platformą oferującą przestrzeń do przechowywania i obróbki filmów, edycji zdjęć i przygotowywania pokazów slajdów. Interfejs środowiska jest w języku polskim, choć wyraźnie widać, że niektóre określenia to może być "sprawka sztucznej inteligencji".

Na platformę niestety nie można zalogować się z wykorzystaniem kont z innych usług (Google, Facebook) i trzeba przejść proces rejestracji, w którym szczęśliwie należy podać jedynie adres e-mail oraz hasło. Skuteczna rejestracja, potwierdzona akceptacją linka przesłanego na wskazany adres poczty elektronicznej, pozwala zyskać dostęp do szeregu narzędzi. Trzeba jednak pamiętać, że konto bezpłatne jest aktywne jedynie przez 1 rok


Interfejs użytkownika platformy jest przyjazny i intuicyjny, wymaga jednak, by nasza przeglądarka obsługiwała Adobe Flash Playera. W bezpłatnej wersji BASIC mamy do dyspozycji:
  • w górnej części okna - zakładki formatów projektów, które możemy tworzyć: zdjęcia, filmy, kolaże;
  • po lewej - przykładowe zasoby materiałów oferowanych przez autorów - różne, w zależności od aktywnej zakładki górnej;
  • po prawej - dodatkowe opcje zależne od aktywnej zakładki górnej;
  • w dolnej części okna - widok aktualnie edytowanego projektu.


Tworzenie filmu rozpoczyna się od wybrania górnej zakładki STWÓRZ FILM. Kolejnymi krokami jest określenie, jaki charakter będzie miała aktywność tzn. czy skorzystamy z oferowanych na platformie szablonów, czy utworzymy film samodzielnie krok po kroku oraz jaki format obrazu mam mieć tworzony film.


W opisywanym przykładzie wybrano WOLNĄ KREACJĘ oraz format POZIOMY 16:9. Po potwierdzeniu przed użytkownikiem otwiera się okno zawierające:

  • po lewej - przykładowe zasoby filmów udostępnione przez autorów platformy (m. in. wideo, dzieci, ślub itd.) oraz przestrzeń na przesłanie własnych materiałów - katalog MOJE ZDJĘCIA;
  • w górnej części okna - zakładki: ZDJĘCIA, PRZEJŚCIA, EFEKTY itd. pozwalające korzystać z przykładów materiałów udostępnionych przez autorów platformy;
  • po prawej - klawisze do oglądania na bieżąco efektów swojej pracy oraz pobierania (przesyłania) gotowego filmu po edycji;
  • w dolnej części okna - widok aktualnie edytowanego filmu, z miejscem na poszczególne sceny - TUTAJ PRZECIĄGNIJ SWOJE ZDJĘCIE (także film) oraz obszarem na określanie przejść między poszczególnymi scenami - T.
Teraz wystarczy już tylko przeciągać elementy - filmy, zdjęcia, przejścia - widoczne w środkowej części ekranu do boksów w dolnej części ekranu i tak powstaje nasza pierwsza filmowa produkcja. Rolka filmu wypełniona filami i przejściami między nimi może wyglądać na przykład tak:


Aby przesłać własny film na platformę należy w lewej części ona wybrać katalog MOJE ZDJĘCIA, a następnie nacisnąć zielony przycisk "+" widoczny w środkowej części interfejsu i postępować zgodnie z poleceniami widocznymi na ekranie. Trzeba wskazać lokalizację pliku, który chcemy przesłać i odczekać, aż film zostanie skopiowany do zasobów platformy. Format filmu zostanie automatycznie zmieniony do odpowiedniego dla edycji w Kizoa.

Jeśli chcemy wykorzystać jedynie fragment przesłanego filmy po umieszczeniu go na dolnej rolce naszego projektu należy kliknąć obszar filmu, co skutkuje otwarciem okna WIDEO. Można tu dodać tekst, efekty, gify, muzykę itp.. Wybranie przycisku z napisem EDYCJA umożliwia przycięcie filmu do określonej sekwencji klatek.


Jeśli uporamy się już ze wszystkimi scenami filmu, mamy gotowe przejścia miedzy ujęciami, dodaliśmy stosowne napisy oraz odpowiedni dźwięk - wszystko z poszanowaniem praw autorski oczywiście - pora zapisać całość w postaci jednego filmu. Warto całość obejrzeć wcześniej korzystając z przycisku TESTUJ FILM i dopiero, jeśli jesteśmy zadowoleni z efektów pracy, możemy nacisnąć ZAPISZ. Gotowy film jest dostępny na wiele sposobów.


Wybranie opcji POBIERZ W FORMACIE WIDEO wymaga określenia formatu i odczekania chwili aż film będzie gotowy do pobrania - informacja o tym zostanie przesłana na naszą skrzynkę pocztową. 
Koszt całości w wersji bezpłatnej to logo platformy widoczne na filmie oraz krótka informacja na zakończenie. Do celów edukacyjnych - polecam.